Oh, la belle France! Land van croissants, romantiek en de heilige kunst van het helemaal niets doen op een feestdag. Maar houd je baret op, want premier François Bayrou heeft een bom laten vallen die de cafétafels van Parijs tot de Provence doet schudden: hij wil twee feestdagen schrappen om de schuldenlast van Frankrijk te verlichten. Zijn doel? Paasmaandag, die hij “achterhaald” noemt. Achterhaald? Vertel dat maar aan de Fransen, die elke feestdag behandelen als een Michelin-sterrenmaaltijd – langzaam opgediend, met een vleugje levensvreugde.
Het argument van Bayrou is eenvoudig: minder vakanties, meer werk, minder schulden. Klinkt redelijk, toch? Maar in Frankrijk is minder vrije dagen voorstellen hetzelfde als wijn vervangen door druivensap. Het is niet alleen een beleidsdebat; het is een culturele belediging. De Fransen houden niet alleen van hun vakantiedagen – ze houden er zelfs meer van dan hun eigen kinderen. En wie kan het ze kwalijk nemen? Met 11 feestdagen is Frankrijk bijna een professional in achterover leunen. Zeker, Cyprus, Spanje en Oostenrijk kunnen ze misschien voorbijstreven met een paar extra vrije dagen, maar Frankrijk is goed op vakantiegebied, net als Griekenland en Zweden, en heeft een kleine voorsprong op Duitsland en Nederland, die het met een miezerige negen moeten doen.
Schrap twee feestdagen om de schuldenlast van Frankrijk te verlichten
Bayrou heeft gelijk als hij zegt dat de Franse schuld wel een opknapbeurt kan gebruiken, net als de pompons van een Franse poedel. Maar zijn oplossing voelt alsof je een chef-kok vertelt om minder ingrediënten te gebruiken. Paasmaandag, verouderd? Pfft. Dat is de dag waarop de Fransen bijkomen van het eten van hun lichaamsgewicht in chocolade-eieren en doen alsof ze om de kerk geven. Het is niet alleen een feestdag; het is een levensstijl. En laten we eerlijk zijn: de Fransen werken hard. Ze hebben de 35-urige werkweek met zo’n finesse onder de knie dat het voelt als een fulltime baan alleen al om hun koffiepauzes bij te houden. Maar vakanties? Die zijn heilig. Ze zijn de beloning voor het doorstaan van vergaderingen, het verkeer en existentiële debatten over de zin van het leven onder het genot van een croque-monsieur.
Critici huilen al vals, en je kunt het ze niet kwalijk nemen. Bayrou’s pitch om “de trots op het werk te herstellen” klinkt nobel, maar het is alsof je tegen een kat zegt dat hij trots moet zijn op het apporteren. De Fransen zijn trots op hun werk – vraag het maar aan elke bakker die om 4 uur ’s ochtends opstaat om stokbroden te maken die een Oscar zouden kunnen winnen voor krokantheid. Maar ze zijn nog trotser op hun vermogen om op een willekeurige dinsdag rosé te drinken omdat het dan bijvoorbeeld Pinkstermaandag is (vraag niet wat er gevierd wordt; geniet gewoon van de vrije dag). Het schrappen van feestdagen voelt minder als fiscale verantwoordelijkheid en meer als het stelen van een verse pain au chocolat uit de handen van een kind.
De heilige feestdagen in Frankrijk
En laten we het eens hebben over het debat over de “vakantiehoofdstad van Europa”. Frankrijk, met zijn 11 dagen, is niet eens de topper – Cyprus, Spanje en Oostenrijk leven hun beste vakantieleven met meer. Maar Frankrijk hoeft niet te winnen om zich de kampioen te voelen. Het is de sfeer. In Frankrijk is een feestdag niet zomaar een vrije dag, het is een performance kunstwerk. Straten lopen leeg, winkels gaan dicht en het hele land besluit collectief een dutje te doen, te picknicken of gepassioneerd te discussiëren over kaas. Vergelijk dat eens met Duitsland, waar een feestdag gewoon iets minder e-mails betekent. De Franse feestdagen zijn een evenement, een culturele flex, een herinnering dat het leven bedoeld is om te leven, niet alleen om te werken.
Bayrou’s plan omvat ook het schrappen van die eenmalige “solidariteitsdagen”, die klinken als een nobel idee maar meestal betekenen dat iedereen chagrijnig is omdat ze moeten werken terwijl ze ook een dutje zouden kunnen doen. Eerlijk? Misschien. Maar eerlijkheid in Frankrijk gaat niet over gelijkheid van werk, maar over gelijkheid van vrije tijd. De Fransen willen geen symbolisch schouderklopje voor solidariteit; ze willen een statutaire dag om te eten, te drinken en misschien te doen alsof ze iets geven om de historische betekenis van Bastille Day terwijl ze eigenlijk gewoon genieten van het vuurwerk.
Wat is het oordeel? Bayrou’s voorstel bespaart misschien een paar euro’s, maar het stookt in een wespennest van Franse gevoeligheden. De Fransen houden van hun werk – begrijp dat niet verkeerd. Zij zijn de natie die ons de haute cuisine, haute couture en hogesnelheidstreinen heeft gegeven. Maar hun ware passie? Het perfectioneren van de kunst van het niets doen op een door de overheid goedgekeurde vrije dag. Het schrappen van feestdagen zoals Paasmaandag is niet zomaar een beleidswijziging; het is een oorlogsverklaring aan de Franse ziel.
//
